MADDE MADDE MİRAÇ GECESİ
Dr. Vehbi KARAKAŞ
1- Miraç gecesi, Sevgili Peygamberimizin Allah Teala’yı zamandan ve mekândan münezzeh bir şekilde selamladığı, sonsuz hamd ve şükürlerini, hürmet ve muhabbetlerini sunduğu ve huzura kabul edildiği bir gecedir.
2- Miraç gecesi, ikram ve teselli gecesidir. Hicretten bir buçuk yıl önce idi. Peygamberimiz, Hatice’sini, kendisini koruyan amcası Ebu Talib’i kaybetmişti. Taif’te taşlanmış. Mükedderdi, mahzundu. Allah onun hüznünü sürura çevirmek, “arkandayım, merak etme” demek için onu miraca aldı. Ayetlerini gösterdi ve tekrar yerine gönderdi.
3- Miraç gecesi, iman ve teslimiyetin ölçüldüğü gecedir. Miraç olayıyla Allah, insanları imtihan ediyor, iman ve teslimiyetlerinin derecesini ölçüyordu. “Muhammedü’l-Emîn=Güvenilir Muhammed” dedikleri peygamberimizin İsra ve Mirac mucizesine inanacaklar mı, inanmayacaklar mı? Allah insanların işte bu imandaki samimiyetlerini ölçüyordu.
4- Bu gece, 14 asır önce fezanın füzesiz fethedildiği gecedir. Onun için şâir:
Sayıdan sonsuzluğa sınıf geçirtecek not
Bizdedir ve bizdedir Arş’a giden astronot
Ve mekandan arınmış ve zamandan ilerde,
Fezayı teslim alma sırrı bizimkilerde..
demiştir.
5- Miraç, Peygamberimizin Allah Teâlâ ile ömrî görüşmesidir. Sevgili Peygamberimiz hem ruhu ve hem de cismiyle uyanıkken fizik ve metafizik alemlerde gezdirilmiş, Allah’ın cemalini görme ve Onunla sohbet etme şerefine nail olmuş, ahiret âlemlerinde seyahat etmiş, cennet ve cehennemi görmüş, bir anda dönüp gelmiştir.
6- Peygamerimizin bu sünnetini mümin beş vakit namazda hem ruhu ve hem de cismiyle uyanık yaşar. Çünkü namaz müminin miracıdır. Peygamberimizin miracı uykuda cereyan etmediği gibi, müminin miracı yani namazı da gaflet uykusunda icra edilemez.
7- Peygamberimize Sormuşlar:
– Ey Allah’ın Rasûlü! Cennet nasıl bir yerdir? Peygamberimiz:
– Cennet, öyle bir yerdir ki hiçbir göz onun gibisini görmemiş, hiçbir kulak onun gibisini işitmemiş, hiçbir akıl ve kalb onun gibisini canlandıramamıştır. Allah bu cenneti salih kullarına hazırlamıştır. Miracın bir anda olup bitmesini biz bir misalle açıklayabiliriz: Dördüzden biri anne karnından alınsa, dünyaya çıkarılsa, tekrar yerine konulsa, diğer kardeşleri sorsa:
– Gördüğün dünya nasıl bir yerdir? O da:
– Dünya öyle bir yerdir ki hiçbir göz onun gibisini görmemiş, hiçbir kulak onun gibisini işitmemiş, hiçbir akıl ve kalb onun gibisini canlandıramamıştır. Anne karnından daha geniş bir dünya tanımamışlara, dünya bundan daha güzel nasıl anlatılabilir?
Efendimiz yine uyurmuşlardır ki: “Cennet gibisini görmedim. Ne yazık ki, cennetin hasretini çekenler uyuyor. Cehennem gibisini de görmedim. Ne hazin ki, cehennemden korkanlar da uyuyor.”
8- Namaza duran bir anda Allah’la buluşmuş olur. Miraç ta zaten bir anda olup biten bir olaydır.
9- Peygamberimiz, Yüce Allah’ı baş gözüyle gördü, selamlaştı, sohbet etti. Biz de Rabbimizi akıl gözümüzle görüyor, namazımızla selamlaşıyor ve sohbet ediyoruz.
10- İhsan da budur zaten: Allah’ı görüyormuşçasına ibadet etmek.
11- Miraç, dünyadan birisinin, Kâinatın Birincisi’nin ve Bir İnci’sinin fena âleminden beka alemine girmesidir.
12- Miraç yolculuğuna başlamadan önce Cebrail’in Peygamberimize kalp ameliyat yapması, beka âleminin şartlarına hazırlık anlamına gelmektedir. Her şeyi en iyi bilen Allah’tır.
13- Nurdan yaratılmış bir meleğin: “Bir adım daha atarsam yanarım” dediği noktadan, Sidre-i Müntehadan sonra Peygamberimizin yürümesi, hayret vericidir. Mübarek cisminin ve ruhunun nurlardan daha çok nuraniyet ve letafet kesbettiği anlamına gelmektedir. Süleyman Çelebi
Yürü kim meydan senindir bu gece,
Sohbet-i Sultan senindir bu gece,
Ermedi evvel gelen bu devlete,
Kimse layık olmadı bu rif’ate.
demiştir.
13- Peygamberimizin Miraç’ta Allah’la selamlaşması, “Et-tehiyyatülillah”la başlamıştır. Peygamberimiz selam kelimesinin yerine “Tahiyyat” kelimesini kullanmıştır. Çünkü Allah’ın bir ismi Selam’dır. Allah selam’ın, sağlığın kaynağıdır. Allah ise selam kelimesini kullanmıştır. Çünkü Peygamberimizin beşer olması sebebiyle selamete, saadete, rahmete, berekete ve cennete ihtiyacı vardır.
14- Peygamberimiz, Allah’tan selamına karşılık selam alınca, tam o anda ümmetini düşünmüştür. Selam bizim ve Allah’ın salih kulları üzerine olsun, demiştir.
Yedi kat gökleri seyran eyleyen,
Kürsünün üstünde cevlan eyleyen,
Miraçta ümmetini Hak’tan dileyen,
Adı güzel, kendi güzel Muhammed
Yusuf’un güzelliği karşısında elma doğrayan kadınlar ellerini doğradılar da haberleri olmadı. Güzelliğinin sınırı olmayan bir Allah’ın huzurunda Efendimizin kendini kaybetmemesi ve ümmetini dilemesi gerçekten tarifi mümkün olmayan bir kemal ve fazilettir. Miraç öncesi, kalbinin ameliyat edilmesinin hikmetlerinden biri de her halde bu olsa gerek.
15- Miraç gecesinde Allah, Habib’inin eline üç büyük hediye tutuşturdu:
- Miracımız ve aracımız olan beş vakit namaz farz kılındı.
- Bakara suresinin muhteşem duaları içeren son ayetleri verildi.
- Şirk koşmayan herkesin eninde-sonunda cennete alınacağı müjdesi verildi.
16- Kadir gecesinde günümüz medeniyetinin temelleri atıldı, Miraç gecesinde de İslam coğrafyasının sınırları çizildi. Çünkü Kadir gecesinde inmeye başlayan Kur’an’ın ilk ayeti “oku” diye başlıyordu. Bu “oku” kelimesi, medeniyet ağacının hem çekirdeği hem de meyvesi oldu. Miraç gecesinde de İslam coğrafyasının sınırları çizildi. Peygamberimizin Mescid-i Aksa’da bütün peygamberlerin ruhaniyetlerine imam olması ve onlara iki rekât namaz kıldırması buna işaret ediyordu. Buna göre bütün coğrafyalar, bir kısmında gayr-ı müslimler otursa da İslâm coğrafyasıdır.
17- Miraç gecesini nasıl ihya edelim? Ben bu akşam herkese aykırı bir söz söyleyeceğim: Miraç gecesini, bu üç hediyeyi öpüp başımıza koymakla beraber, İsra suresinde sayılan 12 maddeyi yaşamaya ve ömür boyu onları dikkate almaya davet ediyorum. Gecemizi ve gündüzümüzü mübarek yapmak, dünyamızı ve ahirtimizi cennetleştirmek istiyorsak lütfen bu maddelerin gereğini yapalım. Nedir o 12 madde? Arz ediyorum:
- Allah’dan başka hiçbir şeye ve hiçbir kimseye kulluk edilmeyecek,
- Ana-babaya iyi davranılacak, “öff” bile denilmeyecek,
- Akrabaya, yoksula, yolda kalmışa hakkı verilecek, yardım edilecek.
- Cimri olunmayacak, kaynaklar yanlış yerlerde israf edilmeyecek,
- Çocuklar yoksulluk korkusu ve sair sebeplerden dolayı öldürülmeyecek,
- Zinaya yaklaşılmayacak, zinaya yaklaştıran sebeplerden (halvetten ve müstehcenlikten…) kesin kes uzak durulacak.
- Haksız yere cana kıyılmayacak, çünkü bir insanı öldürmek bütün insanlığı öldürmek kadar büyük bir cinayettir.
- Yetim malına haksız yollardan yaklaşılmayacak,
- Verilen söz yerine getirilecek,
- Ölçüde ve tartıda doğruluktan şaşılmayacak,
- Hakkında kesin bilgi olmayan şeyin dedikodusu yapılmayacak,
- Yer yüzünde gurur ve kibirle dolaşılmayacak.
Neden böyle dedim? Cevap:
Geceyi ibadetle, zikir, fikir ve şükürle geçirip ertesi gün bu 12 maddeye aykırı işler yapmaya devam edersek ne anlamı kalır Miraç gecesindeki ibadetlerin?
Muhammed İkbal demiş ki:
“Ey hacca ve umreye giden hacılar, bacılar! Oradan dönerken bize hediye olarak takke, koku, tesbih ve yüzük getirmeyin. Bize Ebubekir’in iman ve teslimiyetini, Ömer’in adaletini, Osman’ın Kur’an aşkını ve edebini ve Ali’nin ilmini ve kahramanlığını getirin. Bizim bunlara ihtiyacımız var.“
18-Süleyman Çelebi’nin mısralarıyla bitirelim:
Sen ki mi’râc eyleyûb etdin niyâz
Ümmetin mîrâcını kıldım namâz”
Her kaçan kim bu namazı kılalar
Cümle gök ehli sevabın alalar
Çünkü her türlü ibadet bundadır
Hakk’a kurbiyyetle vuslat bundadır.